Gé van den Bovenkamp

Gijs de Koning Gans

Miklós Hoffer Lees verder...
op 28-03-2020 door Miklos in Extern, Intern, ZSG1, ZSG2

door Harry ten Klooster

Dag schaakgenoten. Mijn vorige, en wat nu blijkt, het laatste verslag van een externe wedstrijd, verstuurde ik naar Gé. Trouw als altijd postte hij mijn epistel op de site. Nietsvermoedend sloot ik af met de woorden: ‘Dan maar zaterdag 28 maart winnen!

Vrijdag de dertiende. In mijn herrinering was het een dag vol verwarring. Veel berichtverkeer over wel of niet schaken ging aan mij op één dag razendsnel voorbij. Hulde voor de snelle communicatie. Die vrijdagavond toch maar naar De Terp gegaan om leden op te vangen die de finale mededeling niet hadden meegekregen. Een koffie/cappucino, bijpraten met Ferdinand en Arjan (’Wat gaan we doen dit weekend?’). De klok tikte zeven uur aan: tijd om onze biezen te pakken. Juist bij het sluiten van De Terp fietste toch nog één jeugdschaker Ferdinand tegemoet. Had onze wacht voor het clubgebouw nut gehad.

Berichten en activiteiten volgden elkaar dagenlang snel op. Sluiting clubgebouwen, internet-schaaktoernooien, externe competities van de KNSB en SOS stopgezet, jeugdkampioenschappen gaan niet door... Vandaag: kandidatentoernooi in Rusland afgebroken. Van onze bond ontving ik een positieve noot: ‘We zien dat clubs en spelers elkaar al snel online hebben weten te vinden, met nieuwe toernooien en teamwedstrijden. Het is mooi om deze creativiteit te zien, zodat ook in deze uitzonderlijke tijden het schaakleven door kan gaan!

Een mail van de zoon Dr. J. Visser (jawel, van de bokaal) verraste mij. Voor zijn overlijden ging ik een keer bij Jan op bezoek. We deelden mooie herinneringen aan vervlogen jaren. Op de achtergrond kasten vol schaakboeken. Laat nu zijn zoon veel materiaal willen opruimen, tien(!) verhuisdozen. Mijn bestelling met daarin de clubbladen vanaf 1957 volgt spoedig. Kan ik jullie via onze site verblijden met de ‘vissticks’ uit het rijke historische verleden. Een voorproefje druk ik hieronder af.

Hopende op een blijvende goede gezondheid, ondanks het gevoelsmatige huisarrest dat we ondergaan, publicaties in het gastenboek en internet-schaaktoernooitjes. ZSG schaakt door, kijkt vooruit wat komt. Een Chinees in juni? Laten we proberen het seizoen een passend, gezellig einde te geven. Op wat volgt. We houden u op de hoogte.

 

VISSTICK (12)

--------------

Alvorens weer eens een of ander onderwerp bij de kop te pakken nog eerst een rubriekje gewijd aan beloften, restantjes e.d. uit de vorige 11 artikeltjes. Naar aanleiding van de eerste aflevering werd door de hoofdredacteur om publicatie gevraagd van de terloops door mij genoemde partij tegen Barendregt, die door Euwe was bekroond. Hier volgt deze partij met letterlijk commentaar van Euwe:

"Uit de derde ronde, 10 April 1944, van het ASVA-tournooi, groep I.

Wit: J.Visser, Zwart: J.T.Barendregt. Gruenfeld-Indische Verdediging. 1.Pg1-f3, Pg8-f6 2.d2-d4 g7-g6 3.c2-c4 Rf8-g7 4.Pb1-c3, d7-d5 5. Rc1-f4, 0-0 6.Ta1-c1, c7-c6 7.e2-e3, d5xc4 8.Rf1xc4, Pb8-d7 (8...,Pd5!, zooals in een partij Saemisch-Struylaart, Amsterdam 1939 geschiedde, is veel beter). 9.0-0 (In aanmerking kwam ook 9.h3). 9....,Pf6-h5 (De hiermede ingeleide ruil van wits koninginneraadsheer leidt tot een ernstige verzwakking van zwarts koningsvleugel) 10.Rf4-g5, h7-h6 11.Rg5-h4, g6-g5 12.Rh4-g3, Ph5xg3 13.f2xg3!, e7-e5 (Fataal;een laatste kans bestond in 13...,c5). 14.d4xe5, Rg7xe5 (op 14...,g4 volgt 15.e6), 15.Dd1-c2, Dd8-e7 16.Pc3-e4 (Belemmert zwarts ontwikkeling in verband met mogelijkheden zooals Pe5: en eventueel Pf6†). 16....,Re5-g7 17.h2-h4! (dreigt Pg5:) 17...,g5xh4 18.g3xh4 Pd7-e5 (ook 18....,Kh8 helpt niet meer).19.Pf3-g5, Pe5-g4 (Er is niets beters ter verhindering van Pf6†, bijv.19....,Kh8 20.Pf6, Pg6 21.Rf7:) 20.Pg5xf7, Pg4xe3 (of 20...Re6 21.Peg5 en wit wint). 21.Pe4-f6†, De7xf6 (21....,Rf6: dan 22.Dg6† en spoedig mat). 22.Pf7-g5†. Zwart geeft op.

De basis van deze onderscheiding zijn wits vijftiende, zestiende en zeventiende zet, die uitstekend met de eischen der stelling overeenkomen. Overigens heeft wit de geheele partij uitstekend behandeld."Ja, dat ging zo in die tijd: hoe meer er combinatoir geramd werd, hoe beter een partij werd beoordeeld. Sedert die partij heb ik aanzienlijk fraaiere partijen gespeeld met subtieler methoden. Zo, met deze partij is aan een mondelinge belofte nu voldaan.

Een correctie op visstick (7): daarin schreef ik, dat clubgenoot v.Foreest tegen de 90 liep; in feite was hij net 80.

In visstick (9) liet ik mijn diepste combinatie zien met de mededeling, dat er in die 15 zetten uiteindelijk een hik was ontdekt door Muilwijk. Ik vroeg, wie van de jeugdspelers de weerlegging ook kon vinden.

Helaas zijn geen antwoorden uit deze categorie binnengekomen, maar dat is niet zo'n schande, omdat echte meesters en zelfs Euwe meenden, dat alles correct was geweest (al hebben zij minder intensief gepoogd een eventuele fout te vinden).

De heer Zwaneveld zond een analyse in, die - oppervlakkig door mij doorgenomen op een zakschaakboekje in de tuin - een tweede weerlegging leek te zijn. Bij nadere beschouwing bleek zijn analyse niet geheel goed, maar zijn zet wel! Een simpel amendement op zijn analyse levert inderdaad een weerlegging op.

De stelling was Kc1-Df5-Te1-Tg1-Le3-Lh1-Pf4-pi-a3-b2-c3-d4-f2-g5-h4 en zwart (V.) Kg8-Db5-Td8-Te8-La4-Pa5-Pe6-pi-b6-b7-c4-d5-f7-g7-h7.

Er volgde 1...Pe6xd4 2.Le3xd4 (of cd4: c3 3.bc3: Pb3† en Pd4:† met damewinst dan wel cd4: c3 3.Pd3 g6 en wit moet de dekking van zijn paard opgeven of ook cd4: c3 3.Te2 Pb3† 4.Kb1 Pd2†! 5.Td2: (gedwongen) cd2: 6.Ld2: g6 7.Dd3 Dd3:† 8.Pd3: Te2 met winst van een stuk, zodat zwart een kwaliteit voorblijft of tenslotte cd4: c3 3.b4 Pb3† 4.Kb1,Pd2† 5.Kc1 (Ld2:cd2: Tef1 Dc4 verliest natuurlijk ook) g6 6.Df6 Dc4 7.Ld5: Pb3† 8.Kb1 (Kd1 c2 mat) Td5: 9.Pd5: Dd3†). Dus 2.Le3xd4 is gedwongen. Verder met 2....Pa5-b3† 3.Kc1-b1, Pb3xd4 4.Te1xe8† Td8xe8 5.c3xd4 c4-c3 6.b2-b4 (of Pd3,g6 7.Df3 Db3 (met de dreiging Dc2 en Te2 of Lb5) 8.Tc1 Lb5! 9.Tc3 Ld3:† 10.Dd3: Te1† 11.Tc1 Dd3:†) c3-c2† 7.Kb1-c1 (deze intuitieve reactie vormt de Achilleshiel; na 7.Kb2 kan Dc4 nl. worden beantwoord met Dd5:, waarna zowel c3 als d4 in handen van wit zijn; Muilwijk tekent hierbij aan, dat dat jammer is, "want anders zou deze reeks offerwendingen tot de fraaiste behoren, die de laatste jaren in ons land zijn vertoond"; grappig, dat deze eenvoudige weerlegging van maar 1 zet diep niet door mij is gezien en ook niet door de velen, die de combinatie hebben aanschouwd - zo ingebakken en zo vanzelfsprekend wordt een zet als Kc1 beschouwd!!).

Er volgde dus niet 7.Kb2, maar 7.Kb1-c1 met daarna Db5-c4. Vanaf dit punt meent de heer Zwaneveld wit te kunnen laten winnen. Daarover verderop.

De combinatie ging verder met 8.Lh1xd5, Dc4xd4 9.Ld5xf7†, Kg8-h8 10.Lf7xe8 Dd4-d1† 11.Tg1xd1, c2xd1D† 12.Kc1-b2, Dd1-b3† 13.Kb2-c1, Db3xa3† 14.Kc1-d2, Da3x b4† 15.Kd2-e3, Db4-e7† en zwart heeft de beslissende pion gewonnen. I.p.v. 8.Lh1xd5 is de zet van Zwaneveld veel beter: 8.g5-g6!, omdat 8...hg6: 9.Ld5:, Dd4: 10.Df7:† Kh8 11.Pg6†, Kh7 12.Pf8† Tf8: 13.Dh5 tot mat leidt. Na 8...fg6: echter is zijn analyse minder overtuigend: 9.Ld5:†, Kh8 10.Pg6†, hg6: 11.Dg6: met zogenaamd winst. Ik antwoord daarop met Te1† 12.Te1: Dd5: en dreig bv.Da2 of ook Dd4: met remise, omdat wit dan niet veel anders overblijft dan Te8 Le8: De8: en eeuwig schaak; het is zelfs zo, dat wit niet veel andere wachtzetten heeft dan h5 of f3, omdat Te7 faalt op Dh1†, de toren toch op de e-lijn moet blijven, de dame op g6 moet blijven (om eeuwig schaak achter de hand te houden) en de witte koning helemaal niet kan spelen wegens Dd4:†. Kiest wit voor 13.f3 (met de dreiging Te8†, Le8: De8: Kh7 De4†) dan is Dd4: m.i. dwingend tot de variant met eeuwig schaak. Hetzelfde geldt voor 13. h5 i.p.v. f3.

Maar...het kan veel eenvoudiger! Na 8...fg6: 9.Ld5:† Kh8 kan simpel 10.Lc4: volgen en zwart krijgt nooit meer een toren op d1.

Hulde dus aan de heer Zwaneveld, die - ofschoon geen jeugdspeler - m.i. toch de beloning verdient, ondanks ook een schoonheidsfoutje in een beslissende variant.

Om af te ronden een nieuwe kans voor de jeugd:

In de veertiger jaren waren van Vloten en van Oosterwijk Bruyn uit Utrecht jeugdige cracks in de hoofdklasse. In een onderlinge partij om het kampioenschap van de stad Utrecht in 1946 ontstond het volgende eindspel: Wit (v.V.) Kb5-Lh2-pi-b6 en zwart (v.O.B.) Kc8-Tb7-pi-h4.

Er volgde 1...h4-h3 2.Kb5-a6 Tb7-h7 3.Lh2-e5 h3-h2 4.b6-b7† en remise. In visstick (3) heb ik al eens verteld, hoe elegant v.Vloten eindspelen kon spelen en hoe hij verrassende wendingen vond. Welnu, ook van dit eindspel toonde hij aan, dat zwart wel degelijk had kunnen winnen. Een beeldschone studie, die geen eindspelcomponist hem zou hebben kunnen verbeteren. Wie vindt de winst?

Een andere keer nog meer fraaie practische eindspelen van deze vroegere clubgenoot en behorend tot de 5 musketiers, die "Utrecht" in de jaren 1945-57 zo sterk maakten (v. Vloten,v.Oosterwijk Bruyn, v. Steenis, Spanjaard en mijn persoon).

En dan als laatste punt nog een opmerking, die niet terugslaat op vissticks: De partij met diagram Klaasman-Zwaneveld in een zomernummer doet voorkomen, dat Pg4 erg sterk was. Als wit daarop met De2 antwoordt blijkt Pg4 een slag in de lucht te zijn, die 2 tempi kost en dus verliezend moet zijn.


op 26-03-2020 door GeW in Algemeen
door Harry ten Klooster

De dag begon zonnig, het voorjaar diende zich overduidelijk aan. Ahum, van winter is geen enkele sprake geweest. De temperatuur werd enigszins gedrukt door een frisse bries. Op mijn antieke Gazelle bicyclette pedaleerde ik naar de Radewijnstraat. Mijn vervoersmiddel kon ik naast een antieke, nog piekfijn uitziende, grijze Citroën 2CV plaatsen. Strak in de lak, geen spoortje bruin roest in de naden. Het strakke dashboard en dito interieur; ik zag dat Lees verder...
op 13-03-2020 door GeW in Algemeen, Extern
Na een paar slechte optredens in de doordeweekse competitie kon het eerste team wel een sportief succesje gebruiken. Met slechts twee invallers togen we derhalve naar Ermelo. De vertrouwde speelzaal Echo’s Home De Schakel ligt wat afgelegen van de dorpskern. Het laatste stuk van de tocht spreekt altijd tot de verbeelding. Aan weerszijden van het wegdek bevinden zich de donkere bomen van het Veluwer bos. Voor je ligt de matig verlichte kaarsrechte strook asfalt, een poos lang! Lees verder...
op 12-03-2020 door Miklos in Algemeen, Extern, ZSG1
“LOS is los”, kopt Philidor op hun website na de wedstrijd van gisteren. De op papier enig overgebleven uitdager van het team dat in deze klasse feitelijk niets te zoeken heeft, stak de theoretische kampioensaspiraties  niet onder stoelen of banken. Hopen mag altijd, maar klasse 3A is dit jaar toch een beetje alsof FC Barcelona, sportclub Cambuur, Zwolsche Boys, HHC Hardenberg en nog wat zaterdag-amateurteams samen in een voetbalcompetitie spelen, en Cambuur na een serie overwin Lees verder...
op 08-03-2020 door Ferdinand in Algemeen, Extern, ZSG1
Noch de restanten van storm Ciara (‘de zwartharige’), noch het aanstormende coronavirus, konden ons ervan weerhouden op volle oorlogssterkte af te reizen naar Meppel. De strijd in de klasse 2D der SOS-competitie naderde de beslissende fase, en het werd tijd dat we met de Roeiboot eens wat matchpunten gingen ophalen. Gijs en Henk reisden op eigen gelegenheid naar Drenthe, de overige teamleden vertrokken in een stevige hagelbui vanaf de zuidzijde van Station Zwolle. De vooruitzichten w Lees verder...
op 12-02-2020 door GeW in Algemeen, Extern
door Albert de Boer

Ik ben het eerst klaar en daarmee de klos. Achteraf kan ik alleen maar vaststellen dat mijn remise beslissend was. Na 1 b3 stond ik al gauw heel erg goed. Omdat het een teamwedstrijd was wilde ik 'voorzichtig winnen', een zelden succesvol concept. Ik wikkelde mijn stelling af naar een eindspel met een pion meer en een slechte loper van mij tegen een steeds sterker wordend paard. In de eindstelling met een pion meer stond ik ongetwijfeld minder.   Lees verder...
op 02-02-2020 door Miklos in Algemeen, Extern, ZSG2
door Gijs de Koning Gans

Op tweede vrijdag van een nieuw jaar (en volgens velen ook een nieuw decennium) nam De Roeiboot het op tegen Denk en Zet 1 uit Hattem.

Zo’n decenniumdiscussie (en 20 jaar geleden millenniumkwestie) is even voorspelbaar als onbelangrijk. Het gaat er maar om of men vindt dat onze jaartelling begin met het jaar 1 en het eerste decennium dus liep tot en met het jaar 10 en het tweede decennium van deze eeuw dus nog een klein jaar te gaan heeft. Lees verder...
op 15-01-2020 door Miklos in Algemeen, Extern, ZSG2
Na de spectaculaire overwinning van Das Boot, in de uitwedstrijd tegen het sterker geachte Vianen/DVP 2, wachtte ons op 14 december een thuiswedstrijd tegen titelfavoriet Zutphen 1. Met name op de eerste vier borden neemt Zutphen nogal wat ratinggeweld mee en daar misten wij deze middag Albert, Richard en Kris. Gelukkig beschikken we binnen ZSG inmiddels over een behoorlijk aantal enthousiaste invallers, waardoor het geen enkele moeite kostte met acht spelers aan te treden. Quinten en Brian hadd Lees verder...
op 07-01-2020 door GeW in Algemeen, Extern
Reeds luttele dagen voor de Kerst was de Zwolse thuisbasis De Terp opgetuigd in navenante sferen. De lichten waren gedimd, een sterrenhemel was aan het plafond bevestigd en de speelruimte verder opgesierd met bijbehorend groen. Geen echte naaldbomen, maar dat kon de pret niet drukken. De aanblik kon met recht vredig genoemd worden. De kerstkransjes mochten natuurlijk niet ontbreken. Er zou die avond menig exemplaar door de aanwezige schaakkaken worden vermalen, men liet het zich goed smaken. Lees verder...
op 22-12-2019 door Miklos in Algemeen, Extern, ZSG1